Eserlere Göre Listeleme

"Şiir Tahlili -Teori ve Uygulama-" adlı kitap, ders hazırlıkları ve notlarının düzenlenmesi sonucu oluştu. Merhum Mehmet Kaplan'ın gayretleriyle edebiyat ile ilgili inceleme, çözümleme, yorumlma etkinliklerinde olduğu gibi, edebiyatın eğitimi alanında da, metnin esas alınması düşüncesi bir nesil tarafından kabul edilmişti. Bu düşünce ve teklif edebî metni, bir inceleme objesi olarak tanımayı ve diğer metin tarzlarından farklılıklarını araştırıp ortaya koyma problemini beraberinde getirmekteydi. Bu kitabın ilk bölümünde bu probleme cevap verilmeye çalışıldı. Edebî metnin, "sanatı yapan varlık olan insan" varlık şartından hareketle, insan olan her yerde ve zamanda ortaya konulduğu hatırlatıldı. Böylece sanat ve dolayısıyla edebiyatla ilgili etkinliklerin insan olmanın gereği olduğu sezdirildi. Hiçbir tanıma iltifat etmeden, bu metinlerin özellikleri sayıldı ve metin tarzlarından söz edildi. Bu metin tarzlarından birinin, kişinin coşku ve heyecanını dile getiren metinler, kısa ve kabul görmüş adıyla şiir olduğu belirtildi. Sonra da bu estetik objenin nasıl çözümlenmesi gerektiği konusu üzerinde duruldu. Çalışmanın bu kısmı bir metot teklifi özelliği taşımaktadır.

Kitap Âkif Paşa'dan Yahya Kemal'e kadar 32 şairin bir şiiri ve bu şiirin tahlilini ihtiva eder. Şiirler tahlil edilirken sanat, edebiyat anlayışlarına, fikir hareketleri içindeki yerlerine, şiirle vermek istedikleri fikre yer verilmektedir. Bu özellikleriyle Şiir Tahlilleri hem bir şiir antolojisi hem de sanat-edebiyatla sınırlı bir fikir tarihi hüviyati kazanmıştır. Metod olarak şairin hal tercümesinden eserine yaklaşma değil, eserden-şiirden yazara, onun anlayışına yaklaşma yolu tercih edilmiştir. Tanıtım Yazısı'ndan

Şiirler.

çindekiler aşka rapsodi şiirle yolculuk vurgun sevinci nerilet düşün bittiği yer pandomim sevda ertesi sedef bir gecenin şiiri varyete barış türküsü sığınak kanarken adak ağacı sorgula-ma şiir olsun ardından F tipi bir sivas ağıdı kadavra barış türküsü yağmur ve kız şiir ve kız özgürlük ve kız ölüm ve kız yağmur ve kız aşk ve kız umut ve kız