En Son Eklenenler

Eski İstanbul ramazanlarında, her gün iftar ve sahur vakitlerinde davulcu ya da bekçi tarafından okunan mâniler, edebiyat açısından olduğu kadar İstanbul folklorunun tanıkları olmaları bakımından da kıymetli dil ve kültür yadigârlarıdır. Bu mânilerde hikmetli sözlerin yanında, çoğunlukla nükteli bir dil kullanılması dikkat çeker. Bunun amacının muhatabı güldürmek, eğlendirmek, hoşça bir an geçirtmek olduğunu söylemek mümkündür. Bu şekilde, dinî günlerin, çeşitli vesilelerle sadece birer ilahi vazife olmaktan çıkarıldığı, burada olduğu gibi iftarda, sahurda okunan mânilerle onların “bu mâh aylar yücesidir / zevk u safâ gecesidir” denilerek bir neşe kaynağı kılındığı, yolu gözlenir bir hâle getirildiği, külfet değil büyük bir nimet bilindiği kolaylıkla görülebilir.   Ramazan-nâme, içerdiği yüzün üzerinde fasıl ve bin dört yüz yetmiş beş mâni ile türünün en hacimli eseridir. Yalnızca edebiyat ve dil açısından değil; dinî, tarihî, coğrafî, içtimaî yönlerden de zengin içeriğiyle kıymetli ve nadir bir eserdir. Eserde, umumiyetle İstanbul’un semt, hamam, mesireleri vs. gibi özellik­leri işlenmekle beraber renklerden, mesleklerden, hayvanlardan, meyve ve tatlılardan da bahsedilir.

Başaran'ın öykülerini "geleceğe en güzel sözü ulaştırmak" isteyen yiğit ve devrimci öğretmenlere yürekten saygı duyarak okudum. Ne diyordu "Sürgünler" şiirinde Başaran: Tarihi en iyi zindanlar bilir ğretmeniz acıya sürgün." Hilmi Yavuz "... Başaran, öykünün bir sanat olduğunu bilen bir sanatçı olarak çıkıyor karşımıza. Olayları geliştirme, gerilimi vermekte bunu iyiden iyiye kanıtlıyor. Yalın bir dille, anlatacağını nasıl anlatması gerektiğini bilen bir dil canbazlığı da var. Öykülerde genellikle düz bir anlatımı yeğlemiş." Muzaffer Uyguner ... Devrimci, halkçı ve aydın öğretmen örneğinin uğradığı baskının etkisini belirleme ve onun değerini onaylama. Başaran'ın hikayeleri, bu yıl içinde iyice açığa çıkan öğretmen eyleminin sağlıklı bir yankısıydı. Türkiye gerçeğinin en bilinçli, ama en ezilmiş kişileri olarak özellikle köy öğretmenlerine adanmış bir eser. Kassandra'nı>n kaderi gibi, hem gerçeği gören hem dediklerine inanılmayan insanların sorunları..." Rauf Mutluay

'İyi şiir' demek, okıırca/görence iyi diye yorumlanan değil; öz, içerik, biçim ve dış yapısıyla bir bütün halinde güzelliği vurgulanan yapıt demektir. Bu özgün tespit yapılırken görmenin yanı sıra düşünmenin de önemi belirtilmelidir. Toplumsal olanın değerli bir parçası da bireyci değil, bireysel olandır. Bireysel olmak, bir şiirle baş başa kalındığında şiirin biçimselliğine, bütünlüğüne, düşüncesine, dengesine ve hatta şair özne ile ilişkisine bireysel ve toplumsal öznellik ve nesnellikle sokulmayı becerebilmektir. Güzellik kadar çirkinlik de ancak böyle fark edilebilir. 'Güzel'i yaratma kaygısının / coşkusunun şairin bilincinden ve dünya görüşünden bağımsız olması mümkün değildir. O halde şiire ilişkin her şey, şair bireyin dünya görüşü, bilinci, birikimi, algılaması ve vicdani sancılarıyla doğrudan ilintilidir. Medya, dergi, grup veya internet yapılanmaları çerçevesinde oluşturulan 'ortak (!)' değerlerle yaratılmış hiçbir şey bireysel özgünlüğe saygılı değildir. Tek tipleşmeye hizmet eder, şairlerin 'erk muhalifliğini' tersine çevirerek, kendilerinin bir egemenlik alanı yaratmalarına ve erk kavgası yüzünden 'gerçeklik ve şiir'den kopmalarına neden olur. Kendisini 'kendinde belirlemesi' gereken şairin, rengini ve birikmiş halini şiirinde gösterebilmesi için tek olmayı seçmesi veya tek kalmasına neden olacak denli özgün davranması gerekmektedir. Aksi takdirde yeni ve farklı bir şairden, onun özgün bir yaratısından söz edilemeyecektir.

"....Kalkıyor ve gidiyorum Kerim. 'Ya gelirse' umudum öldü. Ben ne oldum, bundan sonra ne olurum bilmiyorum, ama sen de öldün benim için. Bir akşamüstü hiç olmadık bir yerde karşılaşsak ne yaparım kimbilir... Koşup sarılır mıyım şöyle yürekten, hasret dolu? Son gün tutamadığım ellerine dokunur muyum sevinçle? Bilmiyorum. Salt bunu değil, şu an hiçbir şey bilmiyor, hiçbir şey istemiyorum. Artık ne istediğimi değil, ne yapmam gerektiğini sorgulamalıyım. Şu andan itibaren sensiz bir yaşama nasıl alışılır, bunu öğrenmeliyim. 'önce eylem,' derdin Kerim. Ben de sensizliği yaşamanın ilk adımını, bir daha açmamayı düşündüğüm şu kapıdan çıkarken atacağım. İşte çıkıyorum Kerim; çıkıyorum ya, şimdilik tabanımda senin çamurun..."