Eserlere Göre Listeleme

Anadolu Notları Reşat Nuri Güntekin'in gezi yazısı eseridir. İki ciltten oluşan kitap, bir Anadolu seyahatinde yaşananları anlatmaktadır

Sözlü halk anlatılarının en yaygın olanlarından masal, kısaca dinleyenleri inandırma gayesi gütmeyen ve onların hoş vakit geçirmesi için anlatılan bir tür olarak tanımlanabilir. Toplumun içinde tarih öncesi dönemlerden itibaren teşekkül eden masallarda dilin zenginlikleri ile birlikte toplumun bir yansıması da görülmektedir. Dolayısıyla toplumun bir parçasını oluşturan kör, sağır ve dilsiz gibi engellilerin masallarda da yer alabilmesi tabii bir olgudur. Bu çalışmada Anadolu sahasındaki halk masallarında yer alan engelli tiplerin belirlenmesi, sınıflandırılması ve işlevlerinin ortaya konmasının yanı sıra engelli araştırmalarının bir ayağını halk edebiyatına dayandırmak amaçlanmıştır. Son yıllarda sakatlık çalışmaları alanında yapılan araştırmalarda artış gözlemlenmekle birlikte engelli tiplerin masallarda nasıl yer bulduğu göz ardı edilmiş, tezlerde ise herhangi bir çalışmaya tesadüf edilememiştir. Bu sebeple masallarda engellilik konusunda önemli bir eksikliği gidereceğini düşündüğümüz çalışmamız hazırlanmıştır. Giriş dışında üç bölüm ve sonuçtan oluşan çalışmamızın giriş bölümünde araştırmamızın amacı, yöntemi, kapsamı ve sınırlılıkları üzerinde durulmuştur. Birinci bölümde ise masal hakkında genel bilgiler verildikten sonra masalın diğer halk anlatılarıyla olan ilişkisi ile masal sınıflandırmaları ve masallarda engellilik alanında yapılan çalışmalara değinilmiştir. Çalışmamızın ikinci bölümünde engellilik tanımları ile engellilik modelleri üzerinde durulmuş, masal dışındaki fkra, halk hikâyesi, efsane gibi halk anlatılarında yer alan engelli tipler örneklendirilmiştir. Üçüncü bölümde ise Anadolu halk sahası masallarında tespit edilen engelli tipler kendi arasında sınıflandırılarak kapsamlı bir şekilde değerlendirilmiştir. Sonuç ve değerlendirme kısmında da tespit edilen engelli tiplerin işlevlerinden hareketle toplumun engellilere olan bakış açısı yorumlanmaya çalışılmıştır. Metin tahlil yönteminin kullanıldığı bu çalışmada sadece fiziksel engellilere (kör, sağır, dilsiz, topal, çolak, kambur, kel, köse, cüce) yer verilmiş; zihinsel engelliler çalışmanın dışında bırakılmıştır.

Halikarnas Balıkçısı bu kitabında, bu diyarın gerçek varislerinin bizler olduğunu, ama bunu dört bucağa mirasyedice saçtığımızı dile getirir. 'Osmanlı Devleti zamanında dünyanın yedi harikasının elle tutulur sanat kalıntıları, babalarının mallarıymış gibi şimdi Batı'nın çeşitli müzelerindedir,' diye de ayrıca belirtir.

Türk kültürü büyük bir zenginliğe ve köklü bir yapıya sahiptir. Bu zenginliklerin birisi de sözlü olarak anlatılan masallardır. Anadolu Türk Halk Masalları başlıklı çalışmada yer alan masallar, son kaynak şahıslardan doğal ortamda, ses kaydı yapılmak kaydıyla 35 yılda derlenerek yazıya aktarılmıştır. Prof. Dr. Necati Demir tarafından Türkiye’nin hemen her ilinden derlenen 1628 masal 4802 sayfadan oluşan 10 ciltlik bu eser, masal alanında dünyada yapılmış en büyük çalışmalardan birisidir. Masalların dili; son derece sade, duru, akıcı ve yalındır. Türkçenin temel kuralları ve çocuğa öğretilmesi gereken temel nesne ve kavramların detaylı bir biçimde masalların içinde yer aldığı görülmektedir. Bu bakımdan özellikle de ilkokul, ortaokul ve lise öğrencilerimize okuma metni sunulmuştur. Bu çalışmada masal metinleri, başlıkları esas alınıp alfabetik sıraya göre dizilmiştir. Masalın kaynak şahısları her masalın sonunda gerekli bilgilerle birlikte verilmiştir. Böylece alan ile ilgili çalışacak bilim insanlarına zengin bir kaynak sunulmuştur.