Eserlere Göre Listeleme

Beş cilt olarak planlanan, ama her biri bütünden bağımsız bir kitap gibi okunabilen ve her cildinde ayrı dönemlerin anlatıldığı “Siyasal Düşünceler Tarihi” yirmi yıllık bir emeğin ürünü. “Machiavelli'den XX. Yüzyıl Başlarına Kadar Avrupa ve Osmanlı–Türk Siyasal Düşüncesi” alt başlıklı, incelemekte olduğunuz bu cilt, Yeniçağ'ın başlarında Niccolo Machiavelli ve Jean Bodin'in yaşamı, yapıtları ve siyasal düşüncenin gelişimindeki etkileriyle başlıyor. Protestanlık ve Siyasal Düşünce/İngiltere'de Ekonomik ve Siyasal Gelişmeler ve Siyasal Düşünce/Fransız Devrimi'ne Doğru/Fransız Devrimi ve Almanya/Demokrasi Karşıtlığı “Kahraman” ve “Üstün İnsan” Düşüncesi/Pozitivizm başlıkları altında dönemin siyasi tarihi, siyasal düşünürlerin görüşleri, yapıtlarından örneklerle anlatılıyor. “Siyasal düşüncenin Türkler'deki gelişim çizgisi, siyasal düşünce tarihi kitaplarında yok sayılmaktadır. Oysa birçok devlet kurmuş, güçlü siyasal örgütlenmeler gerçekleştirmiş olan Türkler'de siyasal düşüncelerin ortaya konmamış olduğunu öne sürmek ussal olmadığı gibi, tarihsel olgulara da ters düşmektedir” diyen Prof. Dr. Çetin Yetkin, bu ciltte de Türk siyasal düşüncesi üzerinde olabildiğince duruyor. “Osmanlı Devleti'nde Tanzimat Öncesi Gelişmelere Genel Bir Bakış” bölümünde Yeni Osmanlılar– Ziya Paşa, Namık Kemal, Ali Suavi; “Jön Türkler” bölümünde Ahmet Rıza, Mizancı Murat, Prens Sabahattin, Dr. Abdullah Cevdet'in yaşamları, yapıtları ve siyasal düşünceleri ile Osmanlı–Türk siyasal düşüncesindeki yerleri irdeleniyor. Prof. Dr. Çetin Yetkin, siyasal düşünürleri kendi yazdıkları metinler ve kitaplar temelinde anlatıyor; siyasal düşüncelerini kendi dönemlerinin toplumsal ve ekonomik koşulları çerçevesinde ele alıyor. Böylece, okurlara, siyasal düşünürlerin görüşlerini doğrudan doğruya kendilerinden izleme olanağını sağlıyor.

Bertrand Russell, yirminci yüzyılın en büyük düşünürlerinden biridir. Siyasal İdealler adlı kitabına İngiltere'de konulan yasaklama kararı (Elli yıla yakın) yazarın ölümüne kadar sürdü. Kitabın yasaklanması, bir sınıfın başka bir sınıfın tahakkümünü öngören ya da İngiltere'nin ülkesi ve milletiyle bölünmez bütünlüğünü zedeleyen veya terör eylemlerini öneren görüşler nedeniyle değildir. Aksine bu kitap, adına uygun olarak bazı siyasal hedefleri çok açık bir söylemle ortaya koyduğu için yasaklanıyor. Russel, Siyasal İdealler kitabında diyor ki: Siyasal İdealler, kişisel hayat idealleri üzerine kurulmalıdır. Siyasetin amacı, kişilerin hayatlarını olabildiği kadar iyileştirmeye yönelik olmalıdır. Politikacıları, ülkeyi oluşturan insanların dışında ya da üstünde düşünecekleri hiçbir şeyleri yoktur. Siyasetin sorunu, insan ilişkilerini herkesin yaşam süresince olabildiği kadar iyiye sahip olacak biçimde düzenlemekten ibarettir. Dünyada iki türlü servet edinme yolu vardır. biri üretim, öteki soygunculuktur. En iyi hayat, yaratıcı güdülerin en büyük, mülkiyet güdülerinin de en küçük rol oynadığı hayattır. Bu söylemlerin, bizim politikacılarımızın da kulaklarına küpe olması en büyük dileğimizdir.

TRT kurulduğu günden bu yana devletin yayın tekelini elinde bulundurmuştur. İktidar ve muhalefetin, yıllardır devlete ve millete nasıl hizmet etmesi gerektiği üzerinde durduğu ve siyasal propaganda kanalları olarak kullanmaya büyük ağırlık verdiği TRT, üzerinde tartışmaların sürüp gittiği ayrıcalıklı bir yayın kuruluşu olarak pek çok işlevi yerine getirmiştir. Radyo-televizyon alanında özel yayıncılığın başlamasıyla birlikte tekelci yönetim uygulaması sona ermiş, böylece bu yetersiz ve sorunlu kamu hizmeti anlayışı terk edilmeye başlanmıştır. Ancak son yıllarda kamu hizmeti yayıncılığının önemi yeniden gündeme gelmiş, siyasal iktidarların ilgisinin de yeni anlayış ve stratejiler eşliğinde arttığı gözlemlenmiştir. Şimdi, 1940'lı yıllardan radyo ve televizyon yayıncılık tekelinin fiili olarak sona erdiği güne kadar olan dönemde TRT'nin konumu, icraatları, yönetiminin şekillenişi, iktidar ve muhalefet partilerinin bu kurum üzerinden nasıl iktidar mücadelesi yürüttüğü gibi konulara dönüp bakmanın tam zamanıdır. Olağanüstü zengin tartışmalarla ilgili geniş bir arşiv bu kitapta işlenmiş olup okunmayı beklemektedir.

Bir Tarih Felsefesi Temelinde Büyüme Merkezli Makroekonominin Eleştirisi Yazar bu çalışmasında, tarihin bir kesiti olarak günümüz dünyasını anlamanın en tutarlı ve kapsamlı yolunun, bir tarih felsefesine sahip olmak olduğunu ileri sürmekte ve tüm sosyal bilim çalışmalarının açık veya örtük olarak bir tarih algısı içerdiğini savunmaktadır. İnsan bilincini şekillendiren bu tarih algısının nasıl oluştuğunu araştırmakla başlayan bu çalışma, aynı zamanda iktisat teorisinin ve daha da özel olarak ekonomik büyüme teorisinin de bu tarih içeriğine sahip olduğu savunulmaktadır. Diğer taraftan çalışma, kavramlara, kendine özgü bir kavrayış getirmeyi denemektedir. Bunun temel nedenini ise, sosyal bilim kavramlarının dinamik bir karaktere sahip olduğunu ve eğer bu dinamik süreç -tarih felsefesi ile- anlaşılabilirse, kavramların ve olguların nasıl değiştiğinin anlaşılabileceğini iddia etmektedir. Tüm bu sürecin iktisat politikaları üzerindeki etkilerinin, günümüzde, insanların ekonomik büyüme kavramını kabullenişlerini ve bunun sosyal sonuçlarını araştırmaya koyulmaktadır. Böylelikle, tarih felsefesi temelinde makroekonomiye ve günümüz dünyasına ilişkin bazı temel önermeler üretmeyi denemektedir.