En Son Eklenenler

Bu çalışma, Merton'un şirketlerin kredi temerrüt swap (CDS) oranlarını tahmin etmek için kullandığı yapısal modelin Brezilya, Meksika, Türkiye ve Rusya gibi gelişmekte olan ülkelere uygulanabilirliğini incelemektedir. Genişletilmiş Merton modelinde, merkez bankalarının yabancı para cinsinden rezervleri ve dış borçları ana parametreler olarak ele alınmış, gösterge dış borcun oynaklığı da hesaplamalara dahil edilerek bu ülkelerin CDS oranları tahmin edilmiş ve piyasa oranlarıyla karşılaştırılarak aralarındaki güçlü korelasyon ortaya konmuştur.

Mevsimlerden yazdı, kıştı, ilkbahardı, bir de sonbahar. Saatlerden meçhul. Sonsuzluğun içinde sıkışıp kalsalar da dostluk neşesiyle ışıldayan Makbule ve Zimbul. Uyuyanların rüyasına gölge gibi süzülen iki küçük kadın. Sokaklarda, sahilde çatılarda dolaşıyor; dünde, bugünde, yarında geziyorlar. İzmir Karataş Yahudi mahallesinde başlayan yolculuklarında zamanı katetmiş, yeryüzündeki izlerini arıyorlar. Göçler, sürgünler, ölümler, sevdalar, ayrılıklar gördüler. Gidenlerin ardında bıraktığı boşluğu gördüler, yasemin toplayan ellerin zamanın hiçbir yerinden tutamadığını gördüler. Ne oldu da Madam Anita’nın radyosundaki şarkı sustu? Komşulara ne oldu? Madam Sara’nın balkonundan silkelediği kilimden, sır sır, acı acı dökülen renkler neden soldu? Dario Moreno’ya dair şehir efsaneleri ne zaman unutuldu? Meskûn Zaman’da Raşel Meseri usta kalemiyle 60 yıllık bir cümlenin altını çiziyor.

Beşinci Fil'in sırtında, karanlıktan aydınlığa koşanlar… Efsane yazar Sör Terry Pratchett'ın benzersiz yaratımı “Diskdünya” serisinin ilk kez Türkçeye çevrilen yeni kitabı Beşinci Fil, siyaset ve suç ilişkisini odağına alarak vampirler, cüceler ve kurtinsanların kıran kırana çekiştiği, karlar altında geçen bir maceraya açılıyor. Dünya çapında 100 milyonun üzerinde satan külliyatın yirmi dördüncü halkası olan kitap, “Bekçiler” alt serisinin de beşinci serüveni. Kültürlerarası çatışmanın kaynağını oluşturan siyasi ideolojiler ve etnik kökenler üzerinden suç kavramına toplumsal bir olgu olarak yaklaşan roman, gücün her daim ehil ellere emanet edilmesinin önemine değiniyor. “Ben bir bekçiyim,” dedi Vimes. “Her zaman bir suç bulabilirim.” Suçu Ankh-Morpork'ta bulmak kolay tabii. Orada sokaklar var, sokaklarda suç var; suçun ardında ise bazen sefalet, bazen cehalet ama çoğu zaman da aymazlık ve gaflet var. Fakat yine de hiçbir Ankh-Morpork suçunda salt kötülük bulamazlar... Diskdünya'nın uzak diyarı Überwald'de ise cüceler yeni bir kral seçiyorlar. Lâkin havada iki farklı düşünce iklimi hâkim: gelenekçiler ile... eh, daha az gelenekçiler. Elbette Ankh-Morpork da bu duruma kayıtsız kalamıyor ve “alfa kurt” Samuel Vimes ile ekibini oraya gönderiyor. Bu arada, Überwald'in tehlikeli bir yer olması yetmezmiş gibi, cüceler için çok kıymetli olan ve onsuz tahta bile çıkılamayan Taş Çörek de çalınıyor. Ve tüm bu hercümercin arasında Vimes, olayın tam anlamıyla bir “Beşinci Fil” vakası olduğunu fark ediyor... Diskdünya'nın, okurlarını “görünenin altındaki hakiki şey”e yönlendirdiği yirmi dördüncü macerası Beşinci Fil, siyasetle yoğrulmuş suç dosyalarının kapağını açıyor; karanlıktan aydınlığa koşan iyi adamlar ile iktidar heveslilerinin çekişmesine tanıklık ettiriyor. “Yalnızca tek bir Diskdünya kitabı okunacaksa, bu kitap Beşinci Fil olmalı...”

Diskdünya'da zaman durursa, yaşayanları kim kurtarır? Efsane yazar Sör Terry Pratchett'ın benzersiz yaratımı “Diskdünya” serisinin ilk kez Türkçeye çevrilen yeni kitabı Zaman Hırsızı, hem eski dostları tekrardan bir araya getiren hem de nefes kesici heyecanlara kürek çeken bir macera! Dünya çapında 100 milyonun üzerinde satan külliyatın yirmi altıncı halkası olan kitap, “Ölüm” alt serisinin de beşinci ve son serüveni. Zamanın doğasını, kıvrak bir üslup ve dahiyane bir kurgu eşliğinde sözcüklere döken Pratchett; insanlığı yok etmek pahasına zamanı durdurmaya ant içen “fani” ölümsüzlerin Ölüm'le imtihanını, su gibi akıp giden bir anlatıya dönüştürüyor. “Birkaç dakikadan ne olur?” dedi Lobsang. “Fazla bir zaman değil ki!” Zamandan ne çalabilirsiniz? Hayatı? Ölümü? Ya da bizzat zamanın ta kendisini? Diskdünya'nın kırılgan zaman yapısını dikkatle izleyen Tarih Keşişleri'nin çömezlerinden Lobsang bir işler çeviriyor. Bunun ayırdına varan keşişleri ise acayip bir telaş sarıyor. Tam da bu sırada evrenin başkuralcıları olan Denetçiler, zamanı kontrol altına alabilmek için Ankh-Morpark'un dâhi saatçisinin kapısını tıngırdatıyor. Üstelik bu ziyaretin ucunda emsalsiz bir cam saat var. Peh, hem de ne saat! İşler karışmış olmalı ki Zaman Saklayıcıları telaşla dönmeye başlıyor. Bir şeylerin ters gittiği çok belli. Ve eğer Diskdünya'da bir şeyler dönüyorsa, bunu ilk önce Ölüm fark ediyor... Ölüm'ün karanlığından doğan apaydınlık satırlarıyla, Diskdünya'yı daha önce hiç ziyaret etmemiş okurları bile kıskıvrak yakalamayı başaran Terry Pratchett, zamanın felsefesini yaptığı bu derinlikli romanında, zaman denen şeyin gerçekte ne denli yalan ve hatta uçucu olduğundan dem vuruyor. “Koskoca yüzyıllar bile, tek bir kusursuz âna boyun eğer, acı içinde.” Ve yine de zamanın içinde yitip gider o en kusursuz anlar da, boyunlarını büke büke...